Lidmaatschap AutismeFonds Info&advies Aanmelden zoek&vind 030-2299800
Alternatieven voor school

Mogelijkheden voor 'thuiszitters'

“Naar een andere school moeten wegens ‘falen’ is desastreuzer voor een kind dan het autisme zelf.”

“Onze dochter werd veel gepest op school en kreeg geen goede begeleiding; het was geen goede plek voor haar.”

“Het schoolsysteem is erg resultaatgericht en alles moet in een bepaald tempo. Zo kunnen kwetsbare kinderen niet integreren op school.”

‘Gewoon naar school gaan’ is voor sommige kinderen met autisme ingewikkeld. Omdat zij snel overprikkeld of oververmoeid raken, of omdat zij niet worden geaccepteerd door de groep. Naar schatting minimaal een derde van alle thuiszitters in Nederland heeft een vorm van autisme.

Soms hebben kinderen met autisme (tijdelijk) maatwerk nodig, zoals een combinatie van (deeltijd) onderwijs en zorg. Scholen en gemeenten moeten gaan samenwerken om het aantal thuiszitters terug te dringen. Zij kunnen gezamenlijk een pakket op maat samenstellen met zorg én onderwijs. Of dit in de praktijk ook zal gaan gebeuren, is nog onbekend.

Op autismewegwijzer.nl staat een keuzehulp voor ouders die kan helpen om een passende school te vinden. Hierop zijn allerlei combinaties te maken van benodigde aanpassingen in het onderwijs, op het gebied van jeugdhulp en/of begeleiding op school.

Bekijk hier de keuzehulp arrangementen.

Een onbekend aantal leerlingen met autisme heeft een vrijstelling op grond van artikel 5 onder a van de Leerplichtwet, bedoeld voor kinderen die vanwege psychische of lichamelijke problemen niet naar school kunnen. Onder hen bevinden zich ook kinderen die wel degelijk kunnen leren, zij het niet op school. In een aantal gevallen hebben ouders wier kind het niet lukt om voltijds naar school te gaan, zoals in Nederland in principe verplicht is, een vrijstelling  aangevraagd om te voorkomen dat zij juridisch worden vervolgd. Groot nadeel van een vrijstelling is echter dat het kind al zijn recht op onderwijs verliest. 

In zeer uitzonderlijke gevallen krijgt een kind dat wegens psychische problemen niet in staat is om naar school te gaan een vergoeding voor thuisonderwijs na tussenkomst van een zogeheten ‘inspecteur bijzondere opdrachten’. Dit wordt ook wel een ‘Miep Ziek-contract’ genoemd. Wat de criteria zijn lijkt door het ministerie bewust onduidelijk te worden gehouden uit angst voor een aanzuigende werking. Een vrijstelling moet meestal elk jaar opnieuw door de ouders worden aangevraagd bij de leerplichtambtenaar. Bij de aanvraag hoort een verklaring van een psycholoog (niet de behandeld psycholoog van het kind), of een door de burgemeester en wethouders aangewezen GGD-arts.  

Ga altijd in gesprek met het samenwerkingsverband; dat moet ervoor zorgen dat elk kind Passend Onderwijs krijgt. Informeer naar projecten in de regio om thuiszitters weer naar school te begeleiden. Misschien kan er voor jouw kind een pakket op maat worden gemaakt met zowel zorg, als (deeltijd) onderwijs. Bespreek deze mogelijkheid met het samenwerkingsverband, de leerplichtambtenaar en de gemeente.

Wat kun je als ouders zelf doen?

Probeer in gesprek te blijven. 
Probeer altijd in gesprek te blijven met de school, het samenwerkingsverband en de leerplichtambtenaar. Zoek samen naar een oplossing. Als er een conflict ontstaat krijg je meestal niets meer voor elkaar. Het kan er in het uiterste geval zelfs toe leiden dat er een melding van kindermishandeling wordt gedaan omdat je kind niet (vaak genoeg) naar school komt. 

Hulp van een onderwijsconsulent. 
Dreigt het gesprek vast te lopen, schakel dan zo snel mogelijk een onderwijsconsulent in. Die is onafhankelijk, gratis en veel ouders van kinderen met autisme hebben er positieve ervaringen mee.  Als de emoties hoog zijn opgelopen is het fijn als een neutrale buitenstaander kan meedenken, meepraten en adviseren. Onderwijsconsulenten zijn bovendien goed op de hoogte van alle onderwijsinstellingen in jouw regio en kennen vaak alle betrokkenen. 

Nuttige links:

Boek: Waar is Daphne Daphne van Janine Scherpenberg

Afstandsonderwijs of particulier onderwijs
Komt je kind langdurig thuis te zitten, informeer dan naar de mogelijkheden van afstandsonderwijs, bijvoorbeeld via IVIO@School. Ook particulier onderwijs is een mogelijkheid. Particuliere scholen zoals het Luzac zijn echter wel duur en worden zelden vergoed door een samenwerkingsverband. 

 

Medisch kinderdagverblijf 
Dagbehandeling voor kinderen van 0 tot 7 jaar (met een normale intelligentie) met ontwikkelingsproblemen en of gezondheidsproblemen (psychisch of lichamelijk). Een team van orthopedagogen, fysiotherapeuten en psychologen maakt voor elk kind een ondersteuningsplan. Ook de ouders krijgen intensieve begeleiding. Aanmelding verloopt via Bureau Jeugdzorg.

 

Dagbesteding 
Is je kind niet tot leren in staat, dan kan je op zoek gaan naar dagbesteding. Voor informatie over de mogelijkheden in jouw gemeente kan je contact opnemen met het WMO-loket. Voorbeelden van dagbesteding zijn zorgboerderijen en kinderdagcentra.

 

Zorgboerderijen 
Zorgboerderijen hebben veel verschillende functies, zoals dagbesteding, re-integratie, en (tijdelijke) vervanging van onderwijs voor jongeren met een lichamelijke of psychische aandoening, of met psychosociale problemen. Informatie over zorgboerderijen in jouw buurt kan je opvragen bij het WMO-loket van de gemeente.

 

Kinderdagcentrum 
Dagopvang voor kinderen van 0 tot 18 jaar met een ontwikkelingsachterstand en een meervoudige of verstandelijke beperking. Op een kinderdagcentrum (KDC) werken onder andere fysiotherapeuten, orthotherapeuten en logopedisten. De nadruk ligt op het aanleren van praktische en sociale vaardigheden. Ook behandeling, observatie en verzorging behoren tot de mogelijkheden.  Voor informatie kan je terecht bij het WMO-loket van je gemeente.