Lidmaatschap AutismeFonds Info&advies Aanmelden zoek&vind 030-2299800
Feestdagen, weekenden en vakanties

Omgaan met sociale situaties en verplichtingen

 “Feestdagen zijn heel ingewikkeld voor kinderen met autisme: veel prikkels, onvoorspelbaarheid en ‘lege’ momenten.” 

“Op vakantie en op pad gaan zijn lastig vanwege het onbekende en het onverwachte. Internet kan helpen om uitstapjes voorspelbaar te maken.”

“Vaste dingen op vaste tijden plannen geeft ook rust, ook voor ouders.”

Vrije tijd is niet altijd 'vrij', soms worden er afspraken in gepland. Hoe ga je daarmee om in weekenden, vakanties en tijdens feestdagen. Hieronder enkele tips: 

Maak een planning 
Verlopen de weekenden moeilijk doordat je kind met autisme zich geen raad weet met de ‘niet ingevulde tijd’, maak dan vooraf een planning. Hierbij kan je ook pictogrammen of andere visuele informatie gebruiken. Zet in de planning zoveel mogelijk details over ‘wie, wat, waar, wanneer en hoe’ en spreek alles een keer door met je kind. 

 

Verdeel je aandacht 
Heb je meerdere kinderen, probeer je aandacht dan zo eerlijk mogelijk te verdelen. Maar voel je niet schuldig als dit niet helemaal (of zelfs helemaal niet) lukt, dat heb je nu eenmaal niet altijd in de hand.

 

Opsplitsen 
Lopen gezamenlijke familie-uitjes in het weekend steevast uit op een drama, ga dan eens alleen met je kind met autisme op stap. Bijvoorbeeld naar een museum dat aansluit bij zijn interesses. Of neem juist je andere kinderen mee op pad, terwijl je partner (of iemand anders) thuis iets rustigs gaat doen met je kind met autisme. Waar het om gaat is dat iedereen zoveel mogelijk aan zijn ontspanning toekomt.

 

Bijtanken
Gebruik zo nu en dan het weekend om bij te tanken door iets zonder de kinderen te ondernemen. Vraag familie, bekenden of vrienden of ze willen oppassen. Ook kan je je kind met autisme mogelijk laten deelnemen aan een speciaal logeerweekend van in autisme gespecialiseerde organisaties, al is het helaas steeds moeilijker om hier een vergoeding voor te krijgen. Voor informatie hierover kan je terecht bij de Informatie en Advieslijn van de Nederlandse Vereniging voor Autisme www.autisme.nl of bij de MEE-afdeling in jouw regio www.mee.nl.

Op vakantie gaan betekent verandering, bijvoorbeeld van de omgeving en de manier waarop de dag wordt doorgebracht. Voor veel mensen is juist deze verandering een groot deel van de lol, maar dit geldt meestal niet voor kinderen met autisme. Houd er rekening mee dat op vakantie gaan voor je kind erg stressvol kan zijn. Kijk goed hoe het op reizen reageert en probeer (voor zover mogelijk) de stress te beperken. Enkele tips die jouw kind mogelijk kunnen helpen:

 

Voorbereiden 
Bespreek voor vertrek in grote lijnen hoe de vakantie er uit zal zien. Laat foto’s (bijvoorbeeld van de website van een camping of vakantiehuisjes) zien van de verblijfplaats en van de omgeving. 

 

Duidelijkheid
Geef aan hoe vaak jullie ter plekke uitstapjes willen gaan maken en leg (bij de wat oudere kinderen) vast wie wanneer mag bepalen waar het uitstapje heen gaat; dit om eindeloze discussies te voorkomen. Maak eventueel vooraf een lijst met mogelijke uitjes.   

 

Houd de routine van thuis (deels) vast 
Eet bijvoorbeeld op dezelfde tijden en laat het kind op hetzelfde tijdstip naar bed gaan als het daar wel bij vaart.

 

Vaste plek
Als je elk jaar naar dezelfde camping of hetzelfde huisje gaat, blijft het aantal veranderingen voor je kind beperkt. Dit kan iedereen rust opleveren.

 

Speciale vakantie 
Bij verschillende organisaties kan je een aangepaste, autismevriendelijke vakantie boeken voor het hele gezin of voor jongeren of volwassenen alleen. Voor informatie kan je terecht bij de Informatie en Advieslijn van de Nederlandse Vereniging voor Autisme www.autisme.nl of bij MEE www.mee.nl.

Tijdens feestdagen verloopt alles anders dan normaal, zelfs de manier waarop vertrouwde mensen  zich gedragen. Voor veel kinderen met autisme valt er hierdoor vaak weinig vreugde aan te beleven. Probeer de feestdag voor hen zo voorspelbaar mogelijk te maken. Enkele tips:

 

Feestdag voorbereiden
Kinderen met autisme kunnen zich ruim van te voren al flink zorgen maken over het verloop van een speciale dag, zoals een verjaardag of Kerst. Het helpt als je al vroeg duidelijk maakt wat het kind allemaal kan verwachten.

 

Kijk goed naar je eigen kind
Wat kan het aan? Waarmee doe je hem een plezier en wanneer verandert een feest voor hem in een lijdensweg?

 

Doseer het aantal bezoekers 
Nodig niet teveel mensen uitvoor een verjaardagals je merkt dat je kind hier slecht op reageert. Baken ook het aantal uren af dat het verjaardagsfeest duurt, zeker als het kind nog jong is. Geef bijvoorbeeld van tevoren duidelijk aan dat het duurt van 10.00-15.00 uur en leg de gasten uit waarom het daarna écht afgelopen zal zijn. Een stille hint is voor de meeste mensen niet genoeg. Logisch, want zij kennen jouw kind minder goed dan jijzelf. 

 

Beperk cadeaustress 
Sommige kinderen met autisme vinden de onzekerheid over wat zij als cadeau zullen ontvangen ondraaglijk. Geldt dit ook voor jouw kind, dan kan je overwegen om hem gewoon van te voren te vertellen wat hij kan verwachten. Eventueel kan je het cadeau zelfs samen gaan kopen.  

 

Overleven van de feestdagen op school 
Veel kinderen met autisme vinden de Sinterklaasviering op school zeer stressvol, onder andere vanwege de onvoorspelbare Pieten die je elk moment kunnen aanspreken of  wild met snoep om zich heen kunnen gaan gooien. Ook de Kerstviering op school kan moeilijk zijn omdat ook dan alles anders verloopt dan normaal. Bespreek ruim van tevoren met school hoe je kind zo rustig mogelijk door de feestdagen geloodst kan worden. Het kan heel fijn zijn voor je kind als er van tevoren een plek wordt aangewezen waar het heen kan gaan als het hem teveel wordt.