Niet wetenschappelijk bewezen
Er is geen wetenschappelijk bewijs voor de werking van alternatieve behandelingen aangetoond, dat verder gaat dan een placebo-effect. Een placebo-effect wil zeggen, dat er een positief effect optreedt, omdat iemand gelooft of erop vertrouwt dat de behandeling werkt.
Over alternatieve behandelingen wordt verschillend gedacht. Volgens tegenstanders zijn de effecten van alternatieve behandelingen bij autisme niet wetenschappelijk bewezen. Sommige voorstanders zeggen dat er voor het effect van veel reguliere behandelingen bij autisme ook geen wetenschappelijk bewijs is.
De NVA doet nadrukkelijk geen aanbeveling voor alternatieve behandelingen.
Meest gebruikte alternatieve behandelingen
Het Nederlands Autisme Register (NAR) deed onderzoek naar het gebruik van alternatieve behandelingen. 30% van alle mensen met autisme in Nederland maakt gebruik van alternatieve behandelingen. Ter vergelijking: dit geldt voor 11% van de algemene volwassen bevolking (CBS, 2019). Onder kinderen met autisme is dit percentage nog hoger, namelijk 46,4%.
Alternatieve behandelingen worden vaak gebruikt als aanvulling op reguliere zorg. Ze worden meestal ingezet bij problemen op het gebied van prikkelverwerking en bij stress, angst, depressie, lichamelijke klachten of slaapproblemen.
De meest gebruikte alternatieve behandelingen door mensen met autisme zijn:
- sensorische integratietherapie (9,2%);
- therapie met paarden (5,4%);
- voedingssupplementen (4,7%).
De meeste mensen die deelnamen aan dit onderzoek, denken dat alternatieve zorg een goede aanvulling kan zijn op reguliere zorg voor mensen met autisme. Ze pleiten voor meer samenwerking tussen reguliere en alternatieve zorg.
Vele vormen
Er zijn vele verschillende vormen van alternatieve behandelingen, met soms heel verschillende werking en bronnen waar het op gebaseerd is.
Voorbeelden zijn:
- voedingssupplementen (zoals ijzer, magnesium, vitamine D of omega 3) of diëten waarbij voedingsmiddelen worden vermeden (bijvoorbeeld het gluten- en caseïnevrije dieet of het ketogene dieet);
Waar te vinden?
Een klein deel van de alternatieve behandelingen wordt geboden door een (reguliere) arts, die zich verder heeft gespecialiseerd in een alternatieve richting. Deze artsen zijn te vinden via de Nederlandse Artsen Acupunctuur Vereniging, de Nederlandse Vereniging voor Antroposofisch Artsen, de Artsen Vereniging Integrale Geneeskunde of de Nederlandse Vereniging van Artsen voor Musculoskeletale Geneeskunde. Het grootste deel van de alternatieve therapeuten is geen arts.
Hbo-geschoolde alternatieve therapeuten zijn onder andere te vinden via het Register Beroepsbeoefenaren van de complementaire en alternatieve Zorg.
Op deze pagina van de Patiëntenfederatie vind je belangrijke tips voor als je overweegt om gebruik te maken van alternatieve zorg.
Voordelen
Voordelen die gebruikers van alternatieve behandelingen noemden in het onderzoek van het NAR zijn:
- Behandelaren hebben veel persoonlijke aandacht voor hun cliënt en luisteren echt.
- Holistische aanpak. Er wordt gekeken naar de hele mens.
- Er is geen wachtlijst. Vooral als je het zelf betaalt kun je in principe overal terecht.
- Sommige alternatieve behandelingen kunnen helpen bij bijkomende klachten bij autisme, zoals het verminderen van stress.
Sommigen zien alternatieve behandelingen als een veilige manier om problemen te behandelen. Vooral wanneer reguliere zorg tekortschiet of als onwenselijk wordt gezien, zoals medicatie bij kinderen. Hoe veilig een alternatieve behandeling echt is, hangt sterk af van de specifieke behandeling.
Nadelen
Nadelen van alternatieve behandelingen zijn:
Interactie met reguliere medicatie
Sommige kruiden en andere middelen gebaseerd op planten- en kruidengeneeskunde (bijvoorbeeld Sint Janskruid) kunnen een interactie hebben met reguliere medicatie. Dit betekent dat de twee middelen elkaars werking versterken of verstoren. Dit kan leiden tot ongewenste bijwerkingen. Vertel het daarom tegen je arts als je een van deze (kruiden)middelen gebruikt in combinatie met medicatie.
Onveilige behandelingen
Let op bij het gebruik van voedingssupplementen. Teveel van bepaalde vitaminen en mineralen kan giftig zijn, zeker bij kinderen.
Sommige alternatieve behandelingen hebben (ernstige) gezondheidsrisico’s of geven schade. Vaak worden deze behandelingen al afgeraden in de behandelrichtlijnen voor mensen met autisme. Dit betreft:
- Holding therapie (bij kinderen)
- Facilitated communication (bij kinderen) (niet te verwarren met Ondersteunde Communicatie)
- Dieetgerichte interventies, vitaminen en mineralen (bij kinderen)
- Chelatietherapie (bij volwassenen)
- Hyperbare zuurstoftherapie (bij volwassenen)
- Testosteronregulatie (bij volwassenen)
- CEASE (Complete Elimination of Autism Spectrum Expression) en vergelijkbare behandelingen zoals isopathie of isotherapie, homeopathische profylaxe, homeopathische detox-therapie en vaccinatie-ontstoringskuur.